Vanaf 1 mei 2026 zal elke persoon die een weddenschap wil plaatsen in een Belgische krantenwinkel verplicht een identiteitscontrole moeten doorlopen die verbonden is met het EPIS-systeem. De Kansspelcommissie heeft bijkomende verduidelijkingen gepubliceerd over deze nieuwe maatregelen.
Een hervorming ontstaan uit een zorgwekkende vaststelling
Lange tijd vormde het netwerk van krantenwinkels een van de laatste blinde vlekken in de controle op kansspelen in België. Terwijl casino’s, speelzalen en onlineplatformen al strikte controles toepasten, bleven sommige uitgesloten spelers inzetten in krantenwinkels zonder echte belemmering. Gedragen door minister van Justitie Paul Van Tigchelt heeft de modernisering van het EPIS-systeem — de nationale databank die personen registreert aan wie deelname aan kansspelen verboden is — tot doel elke omzeiling van uitsluitingen te voorkomen. De Kamer van Volksvertegenwoordigers heeft de tekst goedgekeurd om spelers die deelnemen aan kansspelen beter te beschermen, volgens de parlementaire werkzaamheden die door het persagentschap Belga werden verspreid.
Het EPIS-systeem, onder toezicht van de Kansspelcommissie, vormt vandaag de pijler van de spelerscontrole in België.
Tot nu toe was de toepassing ervan voornamelijk van kracht in casino’s, speelautomatenhallen en bij vergunde onlineoperatoren. Sinds december 2023 moeten ook wedkantoren systematisch de identiteit van hun klanten controleren om na te gaan of zij meerderjarig zijn en mogen spelen. De uitbreiding naar krantenwinkels vormt dus de laatste logische stap van een systeem dat geleidelijk werd veralgemeend.
Wat er concreet verandert voor spelers
In tegenstelling tot casino’s of speelzalen waar de controle aan de ingang kan gebeuren, verloopt de identificatie in de krantenwinkel voortaan rechtstreeks op het wedtoestel zelf. Elke terminal moet uitgerust zijn met een informatische identificatiemodule die op de machine wordt geïnstalleerd. De speler moet er persoonlijk zijn elektronische identiteitskaart in steken.
Het systeem controleert automatisch drie essentiële elementen: de identiteit van de speler, zijn wettelijke leeftijd en zijn status in de EPIS-databank.
De krantenverkoper komt niet tussen in de procedure. De wet verbiedt uitdrukkelijk elke manuele controle. Een medewerker mag geen naam of geboortedatum invoeren in plaats van het systeem, zelfs niet op verzoek van de klant.
De toegelaten documenten
De Belgische regelgeving laat geen ruimte voor interpretatie wat betreft de aanvaarde identificatiemiddelen. Enkel bepaalde elektronische documenten mogen worden gebruikt: de Belgische identiteitskaart, een elektronische verblijfskaart, een elektronische registratieattest, bepaalde buitenlandse identiteitskaarten uitgerust met een chip of speciale kaarten die worden uitgereikt aan diplomatiek personeel. Ze moeten allemaal een geautomatiseerde uitlezing van de gegevens van de speler mogelijk maken.
Een belangrijke verduidelijking roept nu al vragen op: het paspoort wordt niet aanvaard. Ook klantenkaarten, spelerskaarten of lidkaarten zijn uitgesloten. Zelfs mobiele identiteitsapps worden momenteel niet door de wet erkend.
De hervorming maakt geen onderscheid tussen nationaliteiten. Ook een buitenlandse speler moet een van de door de Belgische wet erkende elektronische documenten voorleggen. Zo niet wordt de toegang tot de weddenschap eenvoudig geweigerd.
Eens gevalideerd kan de speler zijn sessie voortzetten zolang zijn identiteitsdocument in het toestel blijft zitten. Zodra de kaart wordt verwijderd, eindigt de sessie automatisch. Dit mechanisme moet voorkomen dat een toegelaten speler zijn sessie doorgeeft aan een andere persoon, een praktijk die vroeger moeilijk te controleren was in open omgevingen zoals krantenwinkels.
Onmogelijk om een weddenschap te raadplegen zonder identificatie
De hervorming heeft niet enkel betrekking op het moment van betaling. De controles moeten plaatsvinden vóór elke interactie met het spelaanbod. Concreet zal een niet-geïdentificeerde speler niet kunnen:
- de beschikbare weddenschappen raadplegen,
- een gecombineerde weddenschap samenstellen,
- een bestaande weddenschap wijzigen,
- deelnemen aan een spel,
- noch een uitbetaling aanvragen die verband houdt met een lopende weddenschap.
Er blijft echter één uitzondering bestaan. Het innen van een reeds uitgegeven winnend ticket vereist geen EPIS-identificatie.
De zeldzame gevallen waarin een uitzondering mogelijk is
De wet voorziet echter in een uitzonderlijke situatie: een technische storing van het EPIS-systeem die onafhankelijk is van de wil van de uitbater. Enkel in dit specifieke geval mag de krantenverkoper de terminal activeren met behulp van een uitbaterskaart, nadat hij visueel de identiteit en leeftijd van de speler heeft gecontroleerd.
Maar deze procedure blijft strikt gereglementeerd. Ze mag nooit worden gebruikt omdat een speler zijn identiteitskaart vergeten is, omdat de lezer slecht werkt of omdat de toegang door EPIS wordt geweigerd. Een voorafgaande systeemcontrole, de zogenaamde EPIS healthcheck, moet de werkelijke onbeschikbaarheid van de dienst bevestigen.
De autoriteiten raden zelfs aan om een bewijs van elk uitzonderlijk gebruik te bewaren om bij een latere controle te kunnen antwoorden.
Een grote technische transformatie voor krantenverkopers
Voor uitbaters met een F2-licentie beperkt de hervorming zich niet tot een eenvoudige administratieve formaliteit. Elke identificatiemodule moet gecertificeerd worden door een erkende geaccrediteerde instantie die door de FOD Economie wordt erkend. De licentiehouder moet deze certificering aantonen bij de Kansspelcommissie vóór elke uitbating.
Het systeem zal automatisch een unieke identificatiecode doorsturen die aan elke krantenwinkel wordt toegekend, evenals het serienummer van de gebruikte terminal, zichtbaar aan de buitenzijde van de machine. Deze volledige traceerbaarheid stelt de autoriteiten in staat elk toegangspunt tot kansspelen nauwkeurig op te volgen.
Om een geleidelijke overgang mogelijk te maken, werden de technische toegangen tot de EPIS-diensten vanaf maart 2026 ter beschikking gesteld van de uitbaters, waardoor krantenverkopers enkele weken de tijd kregen om hun apparatuur te installeren en te testen vóór de officiële datum.
Een rechtstreeks antwoord op verslavingsrisico’s
De uitbreiding van EPIS maakt deel uit van een bredere strategie om problematisch speelgedrag te bestrijden. De Belgische autoriteiten stellen al meerdere jaren een constante stijging vast van het aantal personen dat op de nationale uitsluitingslijst staat. Dit fenomeen weerspiegelt zowel een betere toegankelijkheid van zelfuitsluitingsprocedures als een groeiend bewustzijn van de risico’s verbonden aan kansspelen. Door de verplichte identificatie te veralgemenen wil België de toegang van minderjarigen tot weddenschappen beperken en voorkomen dat uitgesloten spelers verboden omzeilen via fysieke verkooppunten.
De hervorming heeft niet enkel betrekking op de toegangscontrole tot kansspelen. Ze voert ook een grondige afstemming in met de Europese regelgeving inzake gegevensbescherming. De wet preciseert voortaan de verwerkingsverantwoordelijke van de informatie, de exacte aard van de verzamelde gegevens, hun doeleinden evenals hun bewaartermijn. Gegevens die verband houden met een uitsluiting zullen gedurende vijf jaar na het einde ervan worden bewaard.
De modernisering van EPIS heeft dus een dubbel doel: de bescherming van spelers versterken en tegelijk hun gegevens beveiligen.
Naar een nieuw model van wedden in België
Met de integratie van krantenwinkels, hippodromen en mobiele inrichtingen zet België een bijkomende stap richting een globale omkadering van het terrestrische kansspel. Wat vroeger een snelle en grotendeels informele praktijk was, wordt voortaan een strikt gereguleerde activiteit, vergelijkbaar met de normen die reeds in casino’s worden toegepast.
1 mei 2026 zou zo veel meer kunnen betekenen dan een technische evolutie. Voor spelers, krantenverkopers en regulatoren kan het het begin vormen van een nieuwe relatie tussen de vrijheid om te spelen en de plicht tot bescherming.