27 jaar na de eerste klachten in verband met de concessie van het casino van Dinant staat Richard Fournaux opnieuw voor de rechter. Niet wegens strafrechtelijke beschuldigingen, maar over de betaling van meer dan 300.000 euro aan advocatenhonoraria.
Een zaak met een lange voorgeschiedenis
Het verhaal begint in 1999 met rivaliteiten rond de concessie van het casino van Dinant. Voormalige uitbaters, die uit het beheer van de instelling werden gezet, dienen een klacht in. Zij menen dat ze op onrechtmatige wijze van de markt werden geweerd. Richard Fournaux is op dat moment burgemeester van Dinant en een centrale figuur in de betwiste beslissing.
Al snel neemt het dossier grote proporties aan. Huiszoekingen, inbeschuldigingstelling, publieke debatten: de casinokwestie overstijgt het loutere commerciële conflict. Meer dan tien jaar lang moet de burgemeester omgaan met een zware strafprocedure, die een blijvende impact zal hebben op zijn politieke carrière en op het imago van de stad.
In 2012 maakt het hof van beroep van Luik een einde aan het strafrechtelijke luik van het dossier. Richard Fournaux wordt definitief vrijgesproken. Voor velen betekent die beslissing het einde van een lange gerechtelijke nachtmerrie. Maar achter die vrijspraak blijft een prangende vraag bestaan: de kost van de verdediging. Die vormt vandaag het voorwerp van een afzonderlijk geschil, ditmaal voor de burgerlijke rechtbanken.
Meer dan 300.000 euro aan betwiste honoraria
Twee facturen omvatten het grootste deel van de gevorderde bedragen. Een advocatenkantoor uit Dinant vordert ongeveer 211.000 euro voor de prestaties geleverd tijdens de jaren van de procedure. Daar komt nog een factuur van 109.000 euro bij van een Brusselse advocaat.
De betrokken raadslieden zijn van mening dat hun cliënt zijn financiële verbintenissen niet is nagekomen. Ze eisen niet alleen de betaling van de honoraria, maar ook nalatigheidsinteresten, berekend vanaf ingebrekestellingen die zonder gevolg bleven. In hun conclusies omschrijven ze Richard Fournaux als een slechte betaler.
Maar de verdediging van de burgemeester steunt op één hoofdargument: de gemaakte kosten zouden niet uitsluitend zijn persoonlijke belangen hebben gediend, maar ook die van de stad Dinant. Bijgevolg is Richard Fournaux van oordeel dat de stad geheel of gedeeltelijk zou moeten tussenkomen in de betaling van de honoraria.
De tegenvaller bij de burgerlijke rechtbank van Dinant
In januari 2023 spreekt de burgerlijke rechtbank van Dinant zich uit over het geschil. Het vonnis, uitgesproken op 26 januari, geeft de burgemeester geen gelijk. De rechters oordelen dat de aangevoerde argumenten om een financiële tussenkomst van de stad te rechtvaardigen niet overtuigend zijn.
Een van de kernpunten van de juridische redenering betreft wat de rechtbank een oorspronkelijke fout noemt. Richard Fournaux heeft zijn verdediging georganiseerd zonder de stad van bij het begin van de strafprocedure formeel te betrekken en de gemeente is niet vrijwillig tussengekomen op het moment dat de zaak op gang kwam. Dat verzwakt achteraf het argument dat de verdediging in het gemeentelijk belang werd gevoerd.
Bovendien keurt het college van burgemeester en schepenen in augustus 2014 een beslissing goed die voorziet in de betaling van honoraria tot een bedrag van 266.000 euro. Op vordering van de toenmalige gemeentelijke ontvanger vernietigt het Gewest die beslissing. In het casinodossier zou de burgemeester niet hebben gehandeld binnen het normale kader van zijn functies. De gemeentelijke tussenkomst wordt dan ook juridisch fragiel, zelfs ongerechtvaardigd geacht.
Het hof van beroep van Luik, nieuw toneel van het debat
Begin februari zal de zaak worden behandeld door het hof van beroep van Luik, voor een kamer samengesteld uit drie rechters. Het gaat om een cruciale fase die door sommigen wordt omschreven als een laatste kans om zijn lezing van het dossier te laten gelden.
De burgemeester zal worden verdedigd door een nieuwe advocaat, mr. David Poelaert. De stad Dinant, eveneens partij in de procedure, zal worden vertegenwoordigd door mr. Bayer.
Het dossier is des te complexer omdat het zich uitstrekt over bijna drie decennia. De regels, de praktijken en zelfs de institutionele actoren zijn in de loop der jaren geëvolueerd.