9 Belgische projecten krijgen grote steun van de Nationale Loterij
•
24 jul 2026 •
Reading time: 4 minutes
Het Belgische erfgoed krijgt binnenkort een nieuwe impuls. De Nationale Loterij heeft aangekondigd dat ze een globale steun van één miljoen euro toekent aan negen projecten van vijf Federale Wetenschappelijke Instellingen.
Dit initiatief, mogelijk gemaakt dankzij de spelers van de Nationale Loterij, maakt deel uit van een projectoproep die in het voorjaar van 2026 werd gelanceerd. Na meerdere maanden evaluatie werden negen initiatieven geselecteerd vanwege hun vermogen om het Belgische erfgoed op nieuwe manieren te valoriseren, of het nu gaat om digitalisering, tentoonstellingen, restauratie of immersieve ervaringen voor het publiek.
Een projectoproep die talrijke kandidaturen opleverde
Het proces begon op 18 maart 2026, toen de Nationale Loterij een projectoproep lanceerde voor de tien Federale Wetenschappelijke Instellingen van het land. De financiële enveloppe, vastgelegd op één miljoen euro, moest initiatieven ondersteunen die erfgoed, wetenschap en cultuur op een innovatieve en toegankelijke manier laten ontdekken.
Tussen 18 maart en 1 juni 2026 werden twintig voorstellen ingediend. Na onderzoek door een onafhankelijke jury werden uiteindelijk negen projecten van vijf instellingen geselecteerd.
Voor de Nationale Loterij weerspiegelt deze selectie de huidige transformaties binnen de erfgoedsector. De bekroonde projecten geven onder meer voorrang aan de digitalisering van collecties, reizende tentoonstellingen, de restauratie van werken, artistieke samenwerkingen en nieuwe vormen van publieksbemiddeling.
Het Rijksarchief haalt drie grote projecten binnen
Tot de grote begunstigden behoren het Algemeen Rijksarchief en het Rijksarchief in België, waarvan drie projecten werden geselecteerd.
Het eerste krijgt de vorm van een meertalige reizende tentoonstelling over het economische verleden van Oost-België sinds 1815. Het initiatief wil deze geschiedenis vertellen via de relaties tussen gebieden, grenzen en de veerkracht van bevolkingen.
Het tweede project, getiteld “Verdwenen Brussel”, biedt een duik in de stedelijke transformaties van de hoofdstad langs de Noord-Zuidverbinding. Dankzij originele archieven, een tentoonstelling in Train World en een parcours in de openbare ruimte zal het publiek een deel van de Brusselse geschiedenis kunnen herontdekken dat vandaag grotendeels onbekend is.
Het derde project, “België belichten”, zal een indrukwekkende collectie van meer dan 250.000 foto’s van de wetenschappelijke politie in de kijker zetten. Dit uitzonderlijke documentaire erfgoed zal verder worden gevaloriseerd om deze historische bron beter bekend te maken bij het publiek.
Bij de bekendmaking van de resultaten verwelkomde Sébastien Dubois, operationeel directeur bij het Algemeen Rijksarchief, deze selectie:
“Dank aan de Nationale Loterij voor haar waardevolle steun aan de valorisatie van het Belgische erfgoed!”
Vijf federale instellingen bekroond
Het Rijksarchief is niet de enige instelling die van deze steun geniet.
De Koninklijke Bibliotheek van België (KBR) ziet twee projecten geselecteerd worden: Filosofia & Fortuna en BelgicaPress.
Ook het Koninklijk Instituut voor het Kunstpatrimonium krijgt financiering voor Het Lam Gods onderweg, terwijl het Art & History Museum wordt geselecteerd met het project rond de film “Het Museum van België”.
Tot slot vervolledigen de Koninklijke Musea voor Schone Kunsten van België de lijst van laureaten dankzij de projecten Learn & Creative Stations en Schuiten & Peeters x Magritte.
Erfgoed bewaren en tegelijk de toekomst voorbereiden
Naast de financiering benadrukt de Nationale Loterij de reikwijdte van deze initiatieven.
Volgens haar gedelegeerd bestuurder, Jannie Haek:
“Erfgoed is onze natuurlijke rijkdom. Het is essentieel om het te bewaren, net zoals de natuur en het klimaat. Want erfgoed verwijst ons niet alleen naar het verleden: het projecteert ons ook naar de toekomst. De laureaatprojecten tonen dat het allesbehalve voorbijgestreefd is en dat het integendeel innovatie kan voeden. Daarvan leveren we trouwens elke dag het bewijs bij de Nationale Loterij: de eerste loterij die in 1441 in Brugge werd georganiseerd, maakt deel uit van ons erfgoed en vandaag blijven we haar keer op keer opnieuw uitvinden.”
Eén miljoen euro mogelijk gemaakt dankzij de spelers
De Nationale Loterij herinnert eraan dat deze financiering rechtstreeks mogelijk wordt gemaakt dankzij de deelname van haar spelers.
Volgens de organisatie zal deze steun de negen projecten toelaten om hun ambities in de komende jaren waar te maken en hun impact bij het publiek te vergroten, zowel in België als in het buitenland.
Een nieuwe stap voor de federale wetenschappelijke instellingen
Door negen projecten van vijf verschillende instellingen te ondersteunen, bevestigt de Nationale Loterij haar wil om initiatieven aan te moedigen die erfgoed, wetenschap en cultuur combineren om deze rijkdommen zichtbaarder, toegankelijker en levendiger te maken voor een zo groot mogelijk publiek.