Zijn loot boxes legaal in België?

Je vraagt je wellicht af waarom de nieuwe populaire mobiele game die overal ter wereld is uitgebracht niet toegankelijk is in België. De kans is groot dat dit komt door loot boxes, die willekeurige buitdozen die je in verschillende videogames en mobiele games kunt verkrijgen. Ze zijn niet legaal in België en games die ze aanbieden zijn verboden. Dit is de exacte regelgeving rond loot boxes in België. 

Wat is een loot box? 

Een loot box, of “buitdoos”, is betaalde willekeurige digitale content waarvan de inhoud onbekend is op het moment van aankoop. Om ze te verkrijgen, moeten spelers vaak echt geld uitgeven, maar dat is niet altijd het geval. 

Dit willekeurige mechanisme lijkt op een loterij. De gebruiker hoopt zeldzame of waardevolle voorwerpen te verkrijgen om zijn spelervaring te verbeteren. Deze onzekerheid en de herhaalde aankoop om specifieke items te verkrijgen, hebben de Belgische autoriteiten ertoe gebracht loot boxes gelijk te stellen met kansspelen. 

Wat zegt de Belgische wet over loot boxes? 

In 2018 werd België een van de eerste landen die betaalde loot boxes in videogames verbood. De Kansspelcommissie oordeelde dat deze mechanismen voldoen aan de criteria van een kansspel, omdat ze een financiële inzet impliceren, zoals de aankoop van virtuele munten, een toevalselement en een mogelijkheid tot winst. Deze beslissing had een grote impact op de videogame-industrie en verplichtte sommige uitgevers om hun economisch model te herzien. 

De toenmalige Belgische minister van Justitie, Koen Geens, verklaarde: 

“Kansspelen en videogames mengen, vooral voor kinderen, is gevaarlijk voor de mentale gezondheid.” 

Sommige mobiele games die een vorm van loot boxes aanbieden, worden gacha genoemd. Dit type videogame is gebaseerd op een systeem van willekeurige trekkingen, geïnspireerd op speelgoedautomaten in Japan, Gashapon genoemd. 

In deze games geven spelers virtuele munten uit, die ze verkrijgen door te spelen of via in-appaankopen, om personages, voorwerpen of uitrusting van uiteenlopende zeldzaamheid te krijgen. 

Het principe steunt op een verzamelmechaniek en willekeur, waardoor spelers worden aangemoedigd om meerdere trekkingen te doen om zeldzame of krachtige elementen te verkrijgen. Het gachamodel, dat erg populair is in mobiele en free-to-playgames, wordt vaak vergeleken met loot boxes en kan een verslavend aspect veroorzaken door zijn systeem dat dicht bij kansspelen ligt. 

Elke vorm van betaalde loot box, gacha of klassieke loot boxes, wordt in België als illegaal beschouwd. 

Welke populaire games zijn verboden in België? 

Vanaf de toepassing van de wet werden verschillende games getroffen. Ze hadden twee mogelijkheden: hun content aanpassen aan deze nieuwe wet of zich terugtrekken uit de markt. 

De verboden games 

Verschillende games hebben geweigerd zich aan te passen en zijn dus simpelweg van de ene dag op de andere uit de App Store en de Play Store verdwenen: 

• Dragon Ball Dokkan Battle: deze mobiele game, die erg geliefd is bij fans van de franchise, was meerdere jaren beschikbaar in België. Hij werd uiteindelijk verwijderd wegens zijn systeem van betaalde willekeurige summons zonder enige garantie op resultaat. 

• Animal Crossing Pocket Camp: de mobiele versie van Animal Crossing werd ook meerdere jaren van de Belgische markt gehaald wegens het systeem van gelukskoekjes, waarmee je willekeurige voorwerpen of kleding kon krijgen in ruil voor echt geld. 

Andere games zijn nooit in België uitgebracht omdat ze op het moment van hun lancering niet voldeden aan de wet op loot boxes: 

• Hatsune Miku: Colorful Stage, ook Project Sekai genoemd: deze game, die in 2021 in Europa uitkwam, is niet toegankelijk in België wegens zijn gachasysteem om personagekaarten te verkrijgen. 

• Lost Ark: in 2022 maakt de Koreaanse game met enorm succes zijn intrede in Europa. De game is bij zijn release verboden in België en Nederland, maar al snel geeft Nederland zijn akkoord en wordt de game toegankelijk voor Nederlanders. Tot op vandaag is de game nog steeds verboden in België wegens het volledig willekeurige economische systeem van de game: willekeurige betaalde cosmetische items, willekeurige betaalde materialen, willekeurige upgrades van uitrusting, … 

• Diablo: Immortal: deze game werd in België verboden vanaf zijn release wegens de loot boxes die hij bevat, waarbij Blizzard ervoor koos geen aangepaste versie voor België aan te bieden. 

• Pokémon Trading Card Game Pocket: deze game, die onlangs is uitgebracht, is verboden in België wegens de willekeurige boosters. Hoewel je er gratis kunt ontvangen, is de game zeer beperkt in free-to-play, waardoor spelers worden aangezet om virtuele munten te kopen om meer boosters te krijgen. Bovendien zijn de boosters 100 % willekeurig, zonder garantie dat je bij het openen van een booster een zeldzame kaart of beter ontvangt. 

• Umamusume: Pretty Derby: deze populaire simulatiegame rond paardenraces is sinds juni 2025 beschikbaar in de meeste landen ter wereld, maar is verboden in België wegens het gachasysteem waarmee speelbare personages en ondersteuningskaarten worden vrijgespeeld. 

De toegelaten games 

Andere games bieden een aangepaste versie voor België aan waarin loot boxes zijn verwijderd of vervangen door een ander systeem: 

• FIFA: de Ultimate Team-modus, die gebaseerd is op de aankoop van kaartpacks, werd illegaal verklaard. EA heeft deze functionaliteit voor Belgische spelers uitgeschakeld. 

• Overwatch: het systeem van loot boxes werd verwijderd om conform de wet te zijn. 

• Star Wars Battlefront II: de loot boxes zijn niet toegankelijk in België. 

• Wikigacha: deze browsergame, die Wikipediapagina’s in kaarten omzet, is volledig gratis en is dus toegelaten. 

• Love Nikki, Shining Nikki en Infinity Nikki: de betaalde gachasystemen van deze dress-upgames zijn geblokkeerd, maar het blijft mogelijk om items te verkrijgen via gratis gacha’s. 

Gacha-games die toch toegelaten zijn? 

Ondanks het verbod op betaalde loot boxes blijven sommige games die mechanismen gebruiken die dicht bij gacha liggen, beschikbaar in België. Het duidelijkste voorbeeld is Genshin Impact, dat een systeem van willekeurige summons aanbiedt om personages en wapens te verkrijgen. De game bevat echter een “pity”-systeem dat na een bepaald aantal pogingen een zeldzaam object garandeert, waardoor het mechanisme minder willekeurig wordt. 

Andere games van de studio HoYoverse, zoals Honkai: Star Rail en Zenless Zone Zero, gebruiken vergelijkbare systemen en zijn nog steeds toegankelijk in België. Ook Arknights en Azur Lane laten spelers personages verkrijgen zonder noodzakelijk echt geld uit te geven, waardoor ze conform de regelgeving kunnen blijven. 

Steeds meer mobiele gacha-games gebruiken dit aangepaste lootboxsysteem. Je krijgt virtuele munten zonder echt geld uit te geven, waardoor je gratis kisten kunt openen of wensen kunt doen. Daardoor blijven deze games beschikbaar voor Belgische gebruikers. 

Animal Crossing Pocket Camp: opnieuw beschikbaar in België 

Wegens de willekeurige gelukskoekjes die beschikbaar waren via in-appaankopen, was de game sinds augustus 2019 verboden in België, maar eind 2024 heeft goed nieuws de situatie veranderd. 

Omdat Nintendo de servers van de game wilde sluiten, heeft het beslist om de game in volledige toegang zonder betaalde content aan te bieden. Sinds 2 december 2024 is de game dus opnieuw toegankelijk in België. Om hem te verkrijgen, moet je hem kopen via de App Store of de Play Store. 

In deze versie zijn alle tijdelijke content en gelukskoekjes beschikbaar in ruil voor blaadjes die je gratis ontvangt door deel te nemen aan uitdagingen, evenementen en andere activiteiten in de game. 

De toekomst van loot boxes in België 

België blijft een van de strengste landen op het vlak van loot boxes, en andere landen volgen deze regelgeving van nabij. Ook de Verenigde Staten en Duitsland overwegen een verbod. 

Het debat blijft open: sommigen verdedigen een sterkere bescherming van spelers, terwijl anderen vinden dat deze verboden de videogame-industrie afremmen.